Volkswagen bereidt een van de grootste saneringen uit zijn geschiedenis voor. Tegen 2030 zouden tot 50.000 jobs verdwijnen in Duitsland. Dat cijfer komt bovenop eerdere plannen waarbij al zo’n 35.000 banen moesten verdwijnen. Samen worden er dus meer dan 85.000 jobs geschrapt in Europa’s grootste industriële sector.
Volkswagen maakt zich sterk dat het kan zonder gedwongen ontslagen, via natuurlijke uitstroom en vrijwillige vertrekregelingen. Het verandert niets aan de realiteit: dit is een ingreep van historische proporties in een sector die al intussen al jaren krimpt met drastische economische gevolgen. De sluiting van de Audi-fabriek in Vorst maakte duidelijk dat die ook in ons land hard voelbaar zijn.
Wat is er aan de hand?
Volkswagen zit klem omdat het speelveld fundamenteel veranderd is. Ironisch genoeg staat het bedrijf met dieselgate - waarbij het massaal fraudeerde om lagere uitstootcijfers voor dieselauto’s te bekomen - zelf aan de oorzaak van de storm die al jaren door de sector raast.
De winst staat onder druk, de marges krimpen en de kosten exploderen door de elektrificatie. Tegelijk verliest Volkswagen terrein in China, waar lokale merken sneller, goedkoper en technologisch vaak zelfs relevanter zijn geworden.
Wat hier echter een hoofdrol speelt, is dat Europese constructeurs in een keurslijf zijn geduwd dat wereldwijd geen gelijke kent. De Europese Green Deal en de bijhorende regelgeving hebben de sector verplicht om op een extreem tempo volledig richting elektrisch te evolueren, zonder dat de marktvraag of de economische realiteit dat tempo altijd volgen. Het resultaat is een industrie die tegelijk moet investeren in een dure toekomst én haar huidige inkomsten ziet afkalven. Het resultaat voor de Europese economie is dramatisch.
Reken niet op betere auto’s
De gevolgen van de besparingen zullen niet beperkt blijven tot de werkvloer. Ze zullen doorsijpelen naar de producten. Minder jobs betekent minder ontwikkelingsruimte, minder differentiatie en meer standaardisatie. Volkswagen zal nog meer inzetten op gedeelde platformen, minder varianten en strengere kostencontrole. Een Volkswagen vandaag haalt al lang niet meer de kwaliteit die veel trouwen klanten verwachten. Maar er zal nog meer bespaard worden. Is het niet op materiaalgebruik, dan wel op afwerking, ontwikkeling (zie de vele software-updates) en zelfs op herstelbaarheid. De consument verliest in elk scenario.
Architecten blijven buiten schot
Wat hier gebeurt bij Volkswagen, is lang een alleenstaand geval. Zo ongeveer elk merk kondigde al ontslagen aan. Het is een symptoom van een bredere erosie van de Europese industrie. En terwijl tienduizenden industriële jobs verdwijnen en volledige waardeketens onder druk komen te staan, blijven de architecten van de Green Deal buiten schot.
